شايعه بي اساس

در اينجا لازم است به يک شايعه بي اساس که دست جنايتکار خلفاي عباسي آن رابه وجود آورده و در ميان عموم مردم شهرت يافته، اشاره مختصر بکنم. در ميان عموم مردم شهرت يافته و در بسياري از کتابها نوشته شده که امام مجتبي فرزند برومندامير المؤمنين عليه السلام از کساني بوده که زياد زن مي گرفته و طلاق مي داده است. و چون ريشه اين شايعه تقريبا از يک قرن بعد از وفات امام بوده است به همه جا پخش شده است و دوستان آن حضرت نيز[آن را پذيرفته اند]بدون تحقيق در اصل مطلب و بدون توجه به اينکه اين کار از نظر اسلام يک کار مبغوض و منفوري است و شايسته مردم عياش و غافل است نه شايسته مردي که يکي از کارهايش اين بود که پياده به حج مي رفت، متجاوز از بيست بار تمام ثروت و دارايي خود را با فقرا تقسيم کرد و نيمي راخود برداشت و نيم ديگر را به فقرا و بيچارگان بخشيد، تا چه رسد به مقام اقدس امامت و طهارت آن حضرت.

چنانکه مي دانيم در گردش خلافت از امويان به عباسيان، بني الحسن يعني فرزند زادگان امام حسن با بني العباس همکاري داشتند، اما بني الحسين يعني فرزند زادگان امام حسين - که در راس آنها در آن وقت امام صادق بود - از همکاري بابني العباس خودداري کردند. بني العباس با اينکه در ابتدا خود را تسليم و خاضع نسبت به بني الحسن نشان مي دادند و آنها را از خود شايسته تر مي خواندند، در پايان کار به آنها خيانت کردند و اکثر آنها را با قتل و حبس از ميان بردند.

بني العباس براي پيشبرد سياست خود شروع کردند به تبليغ عليه بني الحسن. ازجمله تبليغات نارواي آنها اين بود که گفتند ابو طالب - که جد اعلاي بني الحسن وعموي پيغمبر است - مسلمان نبود و کافر از دنيا رفت و اما عباس که عموي ديگرپيغمبر است و جد اعلاي ماست مسلمان شد و مسلمان از دنيا رفت. پس ما که اولادعموي مسلمان پيغمبريم از بني الحسن که اولاد عموي کافر پيغمبرند براي خلافت شايسته تريم. در اين راه پولها خرج کردند و قصه ها جعل کردند. هنوز هم که هست،

[256]

گروهي از اهل تسنن تحت تاثير همان تبليغات و اقدامات فتوا به کفر ابو طالب مي دهند. هر چند اخيرا تحقيقاتي در ميان محققان اهل تسنن در اين زمينه به عمل آمده و افق تاريخ از اين نظر روشنتر مي شود.

موضوع دومي که بني العباس عليه بني الحسن عنوان کردند اين بود که گفتند نياي بني الحسن بعد از پدرش علي به خلافت رسيد و اما چون مرد عياشي بود و به زنان سرگرم بود و کارش زن گرفتن و زن طلاق دادن بود از عهده برنيامد؛ از معاويه که رقيب سرسختش بود پول گرفت و سرگرم عياشي و زن گرفتن و طلاق دادن شد و خلافت رابه معاويه واگذار کرد.

خوشبختانه محققان با ارزش عصر اخير در اين زمينه تحقيقاتي کرده و ريشه اين دروغ را پيدا کرده اند. ظاهرا اول کسي که اين سخن از او شنيده شده است قاضي انتصابي منصور دوانيقي بوده که به امر منصور مامور بوده اين شايعه را بپراکند. به قول يکي از مورخان: اگر امام حسن اينهمه زن گرفته است، پس فرزندانش کجا هستند؟ ! چرا عدد فرزندان امام اينقدر کم بوده است؟ امام که عقيم نبوده و از طرفي رسم جلوگيري يا سقط جنين هم که معمول نبوده است.

من از ساده دلي بعضي از ناقلان حديث شيعي مذهب تعجب مي کنم که از طرفي ازپيغمبر اکرم و ائمه اطهار اخبار و احاديث بسيار زيادي روايت مي کنند که خداونددشمن مي دارد يا لعنت مي کند مردمان بسيار طلاق را، پشت سرش مي نويسند: امام حسن مرد بسيار طلاقي بوده. اين اشخاص فکر نکرده اند که يکي از سه راه را بايدانتخاب کنند: يا بگويند طلاق عيب ندارد و خداوند مرد بسيار طلاق را دشمن نمي دارد، يا بگويند امام حسن مرد بسيار طلاق نبوده است، يا بگويند - العياذ بالله - امام حسن پابند دستورهاي اسلام نبوده است. اما اين آقايان محترم از يک طرف احاديث مبغوضيت طلاق را صحيح و معتبر مي دانند و از طرف ديگر نسبت به مقام قدس امام حسن خضوع و تواضع مي کنند و از طرف ديگر نسبت بسيار طلاقي را براي امام حسن نقل مي کنند و بدون اينکه انتقاد کنند از آن مي گذرند.

بعضي کار را به آنجا کشانيده اند که گفته اند امير المؤمنين علي عليه السلام از اين کارفرزندش ناراحت بود؛ در منبر به مردم اعلام کرد که به پسرم حسن زن ندهيد زيرادختران شما را طلاق مي دهد، اما مردم جواب دادند ما افتخار داريم که دخترانمان همسر فرزند عزيز پيغمبر بشوند، او دلش خواست نگه مي دارد و اگر دلش نخواست

[257]

طلاق مي دهد.

شايد بعضي ها موافقت دختران و فاميل دختران را به طلاق براي اينکه مبغوضيت و منفوريت طلاق از ميان برود کافي بشمارند؛ خيال کنند طلاق آن وقت منفور است که طرف راضي نباشد، اما در مورد زني که مايل است به افتخاري نايل گردد و چندصباحي با مرد مايه افتخارش زندگي کند طلاق مانعي ندارد.

اما چنين نيست. رضايت پدران دختران به طلاق و همچنين رضايت خود دختران به طلاق از مبغوضيت طلاق نمي کاهد، زيرا آنچه اسلام مي خواهد اين است که ازدواج پايدار و کانون خانوادگي استوار بماند. تصميم زوجين به جدايي تاثير زيادي در اين جهت ندارد.

اسلام که طلاق را مبغوض و منفور شناخته، تنها به خاطر زن و براي تحصيل رضايت زن نبوده است که با رضايت زن و فاميل زن مبغوضيتش از ميان برود.

علت اينکه موضوع امام حسن را طرح کردم، گذشته از اينکه يک تهمت تاريخي رااز يک شخصيت تاريخي در هر فرصتي بايد رفع کرد، اين است که بعضي از خدا بي خبران ممکن است اين کار را بکنند و بعد هم امام حسن را به عنوان دليل وسند براي خود ذکر کنند.

به هر حال آنچه ترديد در آن نيست اين است که طلاق و جدايي زوجين في حدذاته از نظر اسلام مبغوض و منفور است

مجموعه آثار شهید مطهری برگرفته از سایت حوزه

تنظیم :سلحشور